Minister Peeters verdedigt het Interprofessioneel akkoord dat gebaseerd is op de (nieuwe) loonnormwet met de volgende woorden:

"Dankzij de nieuwe aanpak kan de automatische loonindexering behouden blijven en is de discussie daarover eigenlijk niet meer aan de orde. De loonkloof met de buurlanden is grotendeels gedicht zonder de index af te schaffen, mede door de taxshift en de indexsprong. Wat mij betreft, is het grote debat over het al dan niet behouden van de automatische loonindexering zonder voorwerp gekomen.
    Onderhandelingen over loonindexeringen en -stijgingen zoals dat in andere landen gebeurt, leiden inderdaad tot meer sociale spanningen, het automatisme zorgt voor wat meer rust. Bovendien is het garanderen van de binnenlandse koopkracht economisch niet onbelangrijk.” (
HR Square 167).

Het IPA heeft zeker zijn waarde, maar men moet toch geen loopje nemen met de waarheid om die te verdedigen.

De Minister verkoopt het vel maar de beer is nog niet geschoten. Zijn woorden moeten we met de nodige voorzichtigheid lezen. Het is niet zeker dat de loonkostenontsporing onder controle is. De buitensporige inflatie in België zou wel eens voor verrassingen kunnen zorgen. De loonvorming in de drie buurlanden voor de twee komende jaren leek einde 2016 een inhaalbeweging in gang te zetten met de nodige ruimte voor loononderhandelingen als gevolg. Maar wie durft daar nog op te wedden vandaag? De geopolitiek zou deze keer een spelbreker kunnen zijn. De kans van een ernstige loonkostenontsporing blijft bestaan. Dan zal het onderwerp van de automatische indexering zeker terug op tafel komen. Tegen dan zijn de woorden van de Minister vergeten.

Tot hier mijn speculatieve bedenkingen.

Waar ik het persoonlijk nog moeilijker mee heb zijn de volgende beweringen:

- De loonkloof met de buurlanden zou grotendeels gedicht zijn. Wel in nominale termen is België nog altijd 10% duurder dan de drie buurlanden.

- De loononderhandelingen zouden in landen zonder automatische indexering (dus in alle andere landen buiten Luxemburg) leiden tot meer spanningen. Straffe uitspraak van een Minister van een land dat in de top 5 van de stakingsfrequentie zit.

- De automatische indexering waarborgt de binnenlandse koopkracht. Hoe rijmt de Minister die bewering met de vaststelling dat de binnenlandse consumptie voor een groot deel  geïmporteerd is en dat de binnenlandse productie grotendeels geëxporteerd wordt.

De Minister had het eenvoudiger kunnen houden. Hij had kunnen zeggen dat hij  opgelucht is dat de automatische indexering gedurende twee jaar in de koelkast zal kunnen liggen zodat het Regeerakkoord niet in vraag gesteld moet worden. Dat hij het prima vindt dat er sociale vrede is en de vakbonden hun bestaansreden kunnen bewijzen zonder interprofessionele stakingen. Dat hij content is dat de sociale partners terug on speaking terms zijn om andere problemen aan te pakken. 

Manou Doutrepont

3 februari 2017.

La performance d'une entreprise repose à la fois sur des relations collectives constructives et sur une réelle attention portée aux salariés en tant que personnes
Accord national interprofessionnel du 19 juin 2013: vers une politique d'amélioration de la qualité de vie au travail et de l'égalité professionnelle.